nieuwsbrief

Inschrijven op de gratis nieuwsbrief

 

22.04.2011 Verscheurende keuze tussen fair trade of streekproduct?

Ellen Van Stichel, wetenschappelijk medewerker aan de faculteit Godgeleerdheid van de K.U.Leuven, waagt zich in De Tijd aan de vraag of we de sociale noden van de huidige generaties wereldwijd kunnen garanderen zonder een hypotheek te leggen op het welzijn van de komende generaties. Dat plaats ons volgens haar voor het dilemma tussen sociale bezorgdheid (fair trade) en ecologische bezorgdheid (streekproducten).

De confrontatie met milieuverontreiniging doet ons volgens Van Stichel meer aandacht hebben voor duurzamer leven. Dat blijkt onder meer uit het groeiende marktaandeel van biologische, vaak lokaal geteelde, producten. Toch ontwaart zij een mogelijk verscheurende keuze tussen sociale en ecologische bezordheid. Zij formuleert het dilemma als volgt: "Kiezen we voor streekproducten of toch maar voor Noordzeegarnalen die in Marokko gepeld worden, wat ginds werkgelegenheid biedt ondanks de ecologische kosten?".

Zij situeert de ecologische kosten in toenemende mate in het Zuiden omdat de productie naar ginder verhuist, terwijl de consumenten in het Noorden vooral van de voordelen genieten: de lage kostprijs van producten en een schoner milieu. "Een kleine minderheid van de wereldbevolking is immers verantwoordelijk voor 80 procent van de milieu-impact en wentelt de kosten daarvan af op de armsten", meent Van Stichel. De ecologische kosten mee verrekenen in de prijs van producten, volstaat volgens haar niet. "Een echte oplossing gaat verder en analyseert kritisch de toenemende consumptie", zegt de onderzoekster.

Vliegtuigreizen en vleesconsumptie beschouwt zij als luxegoederen die in schril contrast staan met - en zelfs ten koste gaan van - de minimale consumptie van levensnoodzakelijke goederen. "De overconsumptie van een kleine minderheid beperkt de consumptiemogelijkheden van de meerderheid van de wereldbevolking", verklaart ze. Dat brengt haar tot de conclusie dat de westerse levensstijl ter discussie moet worden gesteld omdat drie aardbollen nodig zijn wanneer iedereen het welvaartsniveau van de gemiddelde Europeaan bereikt.

Of we werkelijk moeten kiezen tussen fair trade en bio of tussen sociale en ecologische zorg? Volgens Van Stichel kan een exclusieve nadruk op ecologie als zorg voor toekomstige generaties ontmaskerd worden als een excuus om zich niet te bekommeren om het leed van mensen vandaag. Al is zorg voor het milieu onmiskenbaar ook een uiting van zorg voor de huidige generaties en niet alleen van zorg voor toekomstige generaties. Haar besluit luidt dat sociale rechtvaardigheid moet samengaan met zorg voor het milieu. "Meer zelfs: ecologisch bewustzijn moet vandaag een integraal onderdeel zijn van een concept van sociale rechtvaardigheid", aldus Van Stichel.

Bron: De Tijd

Volg VILT ook via