nieuwsbrief

Inschrijven op de gratis nieuwsbrief

 

20.01.2011 Wereldhandel liberaliseert en voedselketen globaliseert

Het Landbouwrapport 2010 gaat dieper in op enkele internationale en Europese ontwikkelingen met een impact op landbouw. Zo is er de groeiende wereldbevolking, de klimaatverandering, de uitputting van niet-hernieuwbare grondstoffen, de prijsvolatiliteit en de ggo-problematiek. De landbouwsector wordt ook in de toekomst geconfronteerd met een verdere liberalisering van de wereldhandel en globalisering van de voedselketens.

Demografen verwachten dat de wereld in 2050 9,1 miljard bewoners zal tellen. De voedselproductie zal die stijgende trend volgen, maar het tempo zal regionaal sterk verschillen. Bovendien blijken de voedselpatronen in bepaalde regio’s te veranderen. Zo neemt de consumptie van dierlijke producten aanzienlijk toe. Dat heeft tot gevolg dat de voedselproductie in 40 jaar tijd met naar schatting 70 procent zal moeten toenemen.

Het Intergovernmental Panel on Climate Chance voorspelt een gemiddelde globale temperatuurstijging van 1,8 tot 4°C tegen 2100. “De gevolgen van de klimaatverandering op de leefbaarheid van onze planeet zijn nog niet exact kwantificeerbaar, maar vele sectoren, ook de landbouw, krijgen vandaag al de vraag om hun werkwijze aan te passen”, citeert Dirk Van Gijseghem uit het LARA. “Naast het verminderen van de klimaatimpact, wacht de landbouwsector bij een opwarming van de aarde een even grote uitdaging op het vlak van aanpassing van soorten en technieken aan nieuwe klimatlogische condities”, waarschuwt het afdelingshoofd Monitoring en Studie.

“Wanneer in de toekomst de fossiele brandstoffen en niet-hernieuwbare grondstoffen uitgeput raken, kan dat een belemmering vormen voor de voedselproductie”, weet Van Gijseghem. De sterk gemechaniseerde landbouw, die ook voor meststoffen afhankelijk is van fossiele brandstoffen, zal wellicht naar duurzamere alternatieven moeten overschakelen.

De prijsschommelingen van voedingsproducten zijn volgens het LARA sterk gekoppeld aan die voor fossiele brandstoffen en handelsgoederen. “Voor de komende jaren gaan waarnemers ervan uit dat de voedselprijzen zich zullen stabiliseren op een lager niveau dan de piek van 2008, maar op een hoger niveau dan de periode daarvoor”, citeert Van Gijseghem. De prijsvolatiliteit en de complexiteit in de prijsvorming op wereldvlak brengt grote onzekerheid mee voor landbouwers, zowel in de EU als daarbuiten.

Het belang van ggo’s stijgt van jaar tot jaar. In 2009 bereikte het areaal wereldwijd een oppervlakte van 134 miljoen hectare. De ggo’s die vandaag op de markt zijn, werden in de eerste plaats ontwikkeld met het oog op voordelen voor de landbouwer. “In de toekomst mikken ggo’s, zowel in publiek als privaat onderzoek, op verbeteringen in kwaliteit en voedingswaarde en op industriële toepassingen”, luidt het LARA. “Europa aarzelt sterk om mee te gaan in het ggo-verhaal, wat zich vertaalt in een heel beperkte oppervlakte ggo’s”, merkt Van Gijseghem op.

Hoewel de handel in landbouwproducten minder dan 9 procent uitmaakt van de wereldhandel, blijft die handel een erg belangrijk dossier voor de WTO. De landbouwsector moet zich in de toekomst verwachten aan een verdere liberalisering van de wereldhandel en een globalisering van de voedselketens. Binnen de EU gaat bij de landbouwproductie veel aandacht uit naar respect voor leefmilieu en een reeks andere aspecten.

De recent geïntroduceerde EU 2020-strategie en het komende meerjarige financiële kader creëren een context waarbinnen het GLB na 2013 moet opereren. Half 2011 doet de Europese Commissie een eerste voorstel voor de jaarlijkse Europese uitgaven per beleidsgebied. In het LARA wordt de verwachting geuit dat de GLB-uitgaven zeker niet zullen toenemen, eerder zullen moeten dalen zodat budgettaire ruimte vrijkomt voor andere actuele uitdagingen zoals duurzame groei, klimaatverandering en zekerheid in de energiebevoorrading.

Bron: eigen verslaggeving

Volg VILT ook via