nieuwsbrief

Inschrijven op de gratis nieuwsbrief

  
  

25.06.2015 Europese zeeën productief maar niet gezond

Het Europese milieuagentschap EEA geeft in een nieuw rapport de Europese Unie een onvoldoende voor haar project 'Blauwe Groei': slechts één doelstelling op drie werd gehaald. In 2008 hadden de Europese landen afgesproken dat hun zeeën zowel productief, gezond als schoon moesten zijn. Alleen dat eerste klopt, zo meldt het EEA in een lijvig rapport. De grootste druk op de biodiversiteit komt onder meer van beschadiging van de zeebodem door visserij, overbevissing en overbemesting door uitgespoelde meststoffen van de landbouw. Ook de klimaatverandering heeft een nefast effect op de kwaliteit van onze zeeën.

Het Europees Milieuagentschap is scherp voor het door Europa gevoerde zeebeleid. We zitten dicht tegen de grenzen van wat onze zeeën kunnen verdragen, zo vrezen de onderzoekers. “We zullen onze ambities voor economische groei in lijn moeten brengen met ons beleid om de zeeën gezond en proper te houden. Dat vergt een Europese en vaak zelfs een mondiale aanpak en fundamentele veranderingen in onze manier van leven. De manier waarop we onze zeeën nu exploiteren lijkt niet houdbaar. Dat bedreigt hun productiviteit en uiteindelijk ons welzijn", aldus Hans Bruynincxk, de Belg die aan het hoofd staat van het EEA.

De zeeën bevatten ecosystemen die essentieel zijn voor het leven op aarde. Maar ze dienen ook als transportweg, voedselbron, afvalverwerker, plaats voor energiewinning, bron van grondstoffen en toeristische trekpleister. De grootste druk op de biodiversiteit komt van beschadiging van de bodem door de visserij, overbevissing, introductie van niet-inheemse soorten, overbemesting door afgespoeld kunstmest van de landbouw, vervuiling door rivieren en riolen en rondzwevend plastic.

Daar komen nog twee ongunstige trends bovenop: stijgende temperaturen en stijgende verzuring door het CO2 van onze fossiele brandstoffen. Samen zorgen ze ervoor dat de ecosystemen minder veerkrachtig worden. De grote roofdieren aan de top van die ecosystemen zijn bijvoorbeeld herleid tot een schaduw van hun vroegere zelf, aldus het rapport. Uit alle door de EU bestelde onderzoeken tussen 2007 en 2012 bleek twee derde van de onderzochte habitats en een kwart van de onderzochte soorten niet in goede doen.

Nog geen tien procent kon als 'onbedreigd' omschreven worden. Alleen al sinds 2000 kwamen er 320 nieuwe niet-inheemse soorten bij. In de meeste gevallen verdringen die inheemse soorten, en verarmen ze de ecosystemen. Ook het onderwatergeluid stijgt onmiskenbaar, ook al is nog niet meteen duidelijk wat daar de gevolgen van zullen zijn. Meer dan de helft van de beviste soorten is er biologisch niet goed aan toe, en dat laat zich nu ook zien in de vangstcijfers: de jongste tien jaar daalden die. Voor de meest gegeten soorten - tonijn, kabeljauw en zalm - zijn we steeds meer afhankelijk van import.

Anderzijds zorgt de maritieme sector voor 6,1 miljoen jobs en 467 miljard euro aan economische waarde. Dat mag je “zeer productief” noemen, zegt het milieuagentschap. De paradox is dat die economische activiteiten zelf geen last hebben van een vervuilde zee; alleen toerisme en visserij voelen de gevolgen meteen, aldus de onderzoekers, die vrezen dat er een ongelijke verdeling komt van de lasten van de achteruitgang van onze zeeën. Die worden afgewenteld op de natuur en uiteindelijk op het welzijn van onze maatschappij, waarschuwt het rapport.

Meer info: EEA

Bron: De Standaard/eigen verslaggeving

Volg VILT ook via