nieuwsbrief

Inschrijven op de gratis nieuwsbrief

 

10.05.2017 "Fabeltje dat biobedrijven overgesubsidieerd zijn"

Het artikel in Knack waar minister voor Omgeving, Natuur en Landbouw Joke Schauvliege een aantal uitspraken doet over kleinschalige landbouw en de ontbossing door Natuurpunt op de korrel neemt, lokt reactie uit. BioForum stelt dat biobedrijven bewijzen dat kleine landbouwbedrijven perfect in staat zijn om een goed inkomen te realiseren “Het is bovendien een fabeltje dat biobedrijven overgesubsidieerd zijn”, klinkt het. Volgens Groen gaat minister Schauvliege zwaar uit de bocht “met gratuite uitspraken over Natuurpunt”.

In het interview stelt de minister dat er meer aandacht moet zijn voor goed management in de landbouw. Op de vraag of er zo geen evolutie is van familiebedrijven naar grotere bedrijven, stelt ze dat dit de keerzijde is van de medaille. Schauvliege voegt er nog aan toe dat sommigen zouden willen teruggaan naar een moderne versie van het ‘keuterboerke’ dat ons van voedsel voorziet. Knack-journalist Dirk Draulans vraagt vervolgens of ze daarmee doelt op biologische landbouw, maar zonder antwoord te geven op die vraag, stelt de minister dat die fors moet ondersteund worden omdat hij anders niet winstgevend is.

Omdat dit in heel wat media leidde tot de oneliner ‘bioboeren zijn keuterboerkes’, liet de woordvoerder van de minister volgende reactie optekenen: “Dat staat er gewoonweg niet. Dat ziet iedereen die Nederlands kan lezen.” Hij beklemtoont de inhoudelijke bemerking van de minister. “Wie pleit voor kleinschalige landbouw, moet ook de consequentie aanvaarden, namelijk duurder voedsel. Wie a zegt, moet ook b zeggen”, aldus Jan Pauwels.

Die nuance nam bij BioForum de noodzaak niet weg om te reageren op de uitspraken van de minister. “Joke Schauvliege ziet er geen graten in dat familiale landbouwbedrijven verdwijnen. Tussen de lijnen pleit ze voor een landbouwsector die bestaat uit zeer grote, gespecialiseerde productie-entiteiten die grondstoffen leveren voor de voedingsindustrie en weinig mensen tewerkstellen. Moet een minister van Landbouw geen minister zijn van alle landbouwbedrijven?”, aldus de koepel van de biologische landbouw.

Volgens BioForum heeft het beleid boeren jarenlang gestimuleerd om te specialiseren en te groeien, maar dat blijkt niet te werken. “Uit zowel praktijk als onderzoek blijkt dat landbouwbedrijven op mensenmaat, gefinancierd door eigen familiale middelen en met een gediversifieerd aanbod, garant staan voor het meest duurzame landbouwmodel. Veel biologische en agro-ecologische bedrijven bewijzen dag na dag dat de sleutel voor een rendabel bedrijf niet zit in het opdrijven van de productie en het verhogen van de investeringen, maar in het leveren van een divers aanbod kwaliteitsproducten. Veerkracht is wat we nodig hebben”, klinkt het.

Om die reden pleit de organisatie voor meer boeren in plaats van minder, voor meer tewerkstelling in de landbouw in plaats van minder, voor correcte prijzen voor landbouwprijzen zonder dat de consument daarvoor gepluimd moet worden. “Dat het kan, bewijst bio elke dag”, stelt BioForum. “Een relatie tussen inkomen en omzet is er niet. Kleine landbouwbedrijven zijn perfect in staat om een goed inkomen te genereren. Net zoals in de gangbare sector hangt veel af van de deelsector waarin de boer actief is, van zijn investeringen, zijn afzetkanalen en zijn management.”

BioForum weerlegt ook met een aantal voorbeelden dat biologische landbouw de grote slokop is van subsidies. “Alle steun die afkomstig is uit de zogenaamde pijler 1 is gerelateerd aan de grootte van het bedrijf. Omdat biobedrijven meestal klein zijn, ontvangen ze de dus minder dan gangbare bedrijven. Vaak is die pijler 1-steun ook gestoeld op rechten uit het verleden. De biosector kent een toestroom van mensen zonder landbouwachtergrond en zij kunnen dus niet rekenen op opgebouwde rechten”, stelt de organisatie.

De steun uit pijler 2 is gerelateerd aan extra diensten aan de maatschappij, zoals dierenwelzijns- of milieumaatregelen die de boer neemt. “Biologisch werken levert extra steun op, maar verschillende milieumaatregelen die gangbare boeren toepassen ook. En ook hier vallen bioboeren soms uit de boot”, klinkt het. Tot slot is er ook de VLIF-steun voor investeringen die boeren doen. “Wie slim investeert in tweedehands materiaal of relatief kleinschalig werkt, kan geen aanspraak maken op deze VLIF-steun die grote bedrijven bevoordeelt. In de praktijk gaan grote sommen naar zeer grote bedrijven”, stelt BioForum.

Naast de uitspraken over kleinschalige landbouw, komt er ook reactie op de uitspraken van de minister over Natuurpunt. Op de kritiek die er vanuit de natuurorganisatie komt op haar beleid, stelt Schauvliege dat Natuurpunt zelf moet stoppen met bossen te kappen. Zo zou het de grootste netto-ontbosser zijn in Vlaanderen. “Over het probleem van de ontbossing in Vlaanderen zijn Natuurpunt en de minister het eens, over de mogelijke oplossingen blijkbaar niet", reageert Hendrik Moeremans van Natuurpunt. "De minister en wij zitten op dezelfde golflengte wat betreft het probleem: er is te weinig bos in Vlaanderen en te veel beton."

De natuurorganisatie wil naar eigen zeggen niet polariseren. "Door allerlei cijfers en feiten op een hoopje te gooien, krijg je een ongenuanceerd debat. We willen ook benadrukken dat er toch verschillende soorten van ontbossing bestaan. Monotone plantages omvormen tot bijvoorbeeld heidegebied is toch iets anders dan het kappen van een waardevol, Europees beschermd boos voor industrie", aldus Moerman.

Ook vanuit politieke hoek wordt er gereageerd op het artikel in Knack. Groen is boos over de aanval van de minister op Natuurpunt. "Wat heeft minister Schauvliege eigenlijk tegen het milieu?", zo vraagt fractieleider Björn Rzoska zich af. Hij vindt de uitspraken "een minister onwaardig". Volgens Groen heeft de minister op natuurbeleid "een teleurstellend parcours" gereden en "toch heeft ze kritiek op milieuorganisaties die dat aankaarten". "Door bruggen op te blazen, te beledigen en te polariseren helpt Schauvliege noch onze leefomgeving, noch de boeren vooruit", aldus Rzoska. Kritiek komt er ook van sp.a-parlementslid Bruno Tobback. Hij vindt het onbegrijpelijk dat Schauvliege een organisatie als Natuurpunt, die een partner moet zijn in het uitvoeren van het Vlaamse beleid, zo op de korrel neemt.

Maar tijdens de plenaire zitting in het Vlaams parlement zei minister Schauvliege niets van haar uitspraken terug te nemen. Schauvliege herhaalde dat Natuurpunt "de grootste netto-ontbosser" is. "Het is misschien een ongemakkelijke waarheid. Maar het is wel zo. Op zeven jaar tijd is er 1.500 hectare ontbost waarvan er 470 hectare door Natuurpunt zijn ontbost zonder compensatie. Natuurpunt vertegenwoordigt daarmee 31 procent van de netto-ontbossing".

Schauvliege roept Natuurpunt op "correct" over het Vlaamse bosbeleid te communiceren. De aanhoudende kritiek van Natuurpunt op het Vlaamse bosbeleid is volgens haar niet terecht. "Nooit heeft een Vlaamse regering zoveel gedaan", aldus Schauvliege, onder meer verwijzend naar de bescherming van de 12.500 hectare zonevreemde bossen en de verhoging van de bosbehoudsbijdrage. De CD&V-minister spreekt ook tegen dat ze geen waardering heeft voor het werk van Natuurpunt en de vrijwilligers van de organisatie. "Wij staan achter de vele vrijwilligers die zich inzetten voor de organisatie. Kijk naar het budget, van 18,5 miljoen euro, een bedrag dat jaar na jaar stijgt.”

Bron: Eigen verslaggeving/Belga/Het Laatste Nieuws

Volg VILT ook via