nieuwsbrief

Inschrijven op de gratis nieuwsbrief

  
  

23.04.2019 Fruittelers krijgen hun perenoogst amper verkocht

Het Paasweekend was een voltreffer voor het bloesemtoerisme, maar de fruitsector haalde op een andere en minder leuke manier het nieuws. Telers zitten met de handen in het haar want de perenoogst van vorig jaar bewaarde minder goed door de droogte. Zowat een derde van de peren komt onverkoopbaar uit de koelcel. Voor mooie peren die hun plaats verdienen in het winkelrek krijgt de teler al het hele seizoen lage prijzen. De tegenslagen stapelen zich op, legt sectorvoorzitter Luc Borgugnons (Boerenbond) uit. Europees parlementslid Hilde Vautmans (Open Vld), tevens schepen van Fruitteelt in Sint-Truiden, schaarde 100 fruittelers achter een negenpuntenplan. De nadruk ligt sterk op rendabiliteit, en komt op dat punt overeen met de Vlaamse toekomststrategie die twee jaar geleden geformuleerd werd voor de hardfruitsector.

De Belgische perenboeren zitten in een diepe crisis, want ze krijgen hun oogst amper verkocht. Vooral door de droogte van vorig jaar blijkt een derde van de peren onverkoopbaar eens ze uit de koelcel komen. Dat bericht VRT NWS vrijdag en wordt door Boerenbond bevestigd. Het is al enkele jaren zwoegen voor de fruittelers – onder meer door verschillende stormen en de Ruslandboycot – en vorig jaar kregen ze daarbovenop met droogte en hitte te maken. Die aanhoudende droogte zorgde ervoor dat de peren onvoldoende hebben kunnen groeien. De peren zijn daardoor kleiner en minder van kwaliteit.

De peren staan door de mindere oogst momenteel laag geprijsd. "Door de droogte zijn er minder peren van de A-klasse en de iets kleinere peren zijn nu ook minder waard, dus de prijs is ferm ingezakt", vertelt Stijn De Roo van Boerenbond aan persagentschap Belga. Hij wijst erop dat een peer geen fabrieksproduct is, "dus afhankelijk van de omstandigheden zijn ze elk jaar anders." De peren worden bewaard in koelcellen, maar ook de bewaarbaarheid van de peren blijkt te zijn afgenomen. Een derde is zelfs onverkoopbaar. "De peren worden op een temperatuur net boven het vriespunt gehouden, zodat ze zo weinig mogelijk ademen. Maar zelfs bij die ideale omstandigheden ligt de bewaarwaarheid iets lager", legt De Roo uit.

Voor de onverkoopbare peren zoeken telers een andere oplossing. In het beste geval vinden ze hun weg naar perenstroopfabrieken of bedrijven die er perensap of andere producten met toegevoegde waarde van maken. Door het overaanbod tweedekeuzeperen worden ze steeds vaker gebruikt als veevoeder of afgevoerd naar biogascentrales, waar er elektriciteit mee wordt opgewekt. Met een beetje geluk krijgen de boeren zo nog een aalmoes voor hun peren, maar als je de transportkosten meerekent, leggen ze er vaak nog op toe. Telers zijn daarom radeloos en verhullen de crisis in hun sector niet.

Fruitteler Luc Borgugnons, voorzitter van de vakgroep Fruit bij Boerenbond, vertelt aan VRT NWS dat de producent nu zo’n 30 cent per kilo krijgt voor de heel goede peren. “In een goed jaar is er dus 10 en maximaal 20 cent winst”, rekent hij voor. Nu moeten ze per kilogram zoveel verlies in de boeken schrijven, terwijl de telers sinds de Ruslandboycot van 2014 snakken naar een jaar met een goede financiële opbrengst. Dat blijft vooralsnog uit, door weersextremen en de toenemende concurrentie vanuit Oost-Europa.

De nieuwe noodkreet van telers deed Europees parlementslid Hilde Vautmans (Open Vld) een rondetafel over de toekomst beleggen. In aanwezigheid van Vlaams minister Lydia Peeters en de afgevaardigde van minister Ducarme liet de politica 100 fruittelers aan het woord en stemden ze over negen actiepunten voor een leefbare sector. “Het gaat al enkele jaren niet goed met onze fruitsector, maar de situatie is echt onhoudbaar want de reserves zijn bij vele telers op”, zegt Vautmans, die ook schepen van Fruitteelt is in Sint-Truiden. Een rondvraag in de zaal leerde dat maar liefst de helft van de fruittelers denkt dat hun bedrijf binnen vijf jaar niet meer zal bestaan. Driekwart van de aanwezigen duidde de Rusland-boycot aan als voornaamste oorzaak.

In Château de la Motte in Sint-Truiden werd vrijdagavond ook nagedacht en gestemd over acties die de situatie op fruitbedrijven kunnen verbeteren. Gezien de impact van de Russische handelsboycot wordt om nieuwe en betere compensaties gevraagd. De structurele subsidies vanuit Europa via de gemeenschappelijke marktordening kunnen volgens telers anders en beter ingezet worden. Hun belangrijkste eis is en blijft een eerlijke prijs voor het geoogste fruit. Andere actiepunten zijn bijvoorbeeld meer promotie en een uitbreiding van seizoensarbeid van 65 naar 100 dagen. Ook een rooipremie wordt als deel van de oplossing gezien zodat het aanbod zou krimpen. Vautmans belooft dat ze de actiepunten onder de aandacht zal brengen van de volgende Vlaamse en federale regering, en van de Europese Commissie.

Het is nog maar twee jaar geleden dat een Vlaamse toekomststrategie voor de hardfruitsector het levenslicht zag op initiatief van toenmalig landbouwminister Joke Schauvliege. Toen werden ook oplossingen geformuleerd voor de zwakke rendabiliteit van fruitbedrijven. Het kwaliteitsstreven kreeg echter de hoogste prioriteit want de vraag voor een gezamenlijk initiatief daarrond werd op tafel gelegd. Als alle producentenorganisaties toewerken naar één gezamenlijk lastenboek en label voor basiskwaliteitsfruit, dan blijft er ruimte voor eigen merken en clubconcepten bovenop deze basiskwaliteit. Huidig landbouwminister Koen Van den Heuvel is zich bewust van de problemen in de fruitsector. Hij had reeds een onderhoud hierover met EU-commissaris Phil Hogan en gaat binnenkort een aantal fruitbedrijven bezoeken.

Bron: VRT NWS / Belga / eigen verslaggeving

Volg VILT ook via