nieuwsbrief

Inschrijven op de gratis nieuwsbrief

  
  

23.03.2018 Mixed feelings bij bietentelers en Tiense suikerfabriek

Veel groter kan het contrast tussen twee persberichten niet zijn dan tussen hetgeen uitgestuurd werd door de Tiense Suikerraffinaderij en dat van het suikerbietentelersverbond. Die laatste hield gezien de negatieve marktevoluties rekening met een lage suikerbietprijs, maar had zich niet aan zo’n slecht nieuws verwacht als een (voorlopige) suikerbietprijs van 22,25 euro per ton. Aan telerszijde wijst men met de vinger naar de suikerfabrieken die collectief aanstuurden op een areaaluitbreiding met meer dan een kwart. Bij de Tiense suikerfabriek heeft men het over een succesvolle campagne met een uitzonderlijk hoog rendement. Details over de bietenprijs volgen op de telersvergaderingen.

Tijdens de eerste bietencampagne zonder quotumbeperking is een ongezien grote hoeveelheid suiker geproduceerd. De Tiense Suikerraffinaderij communiceert daarover in termen van een succes. Een heel ander geluid is te horen bij het verbond dat de Vlaamse suikerbietentelers verenigt die hun bieten leveren in Tienen. Daar hecht men veel minder belang aan de tonnages die van het veld komen en kijkt men naar de centen die op de rekening van de boeren verschijnen. Over het financiële plaatje is de telersvereniging allesbehalve enthousiast.

In Europa is de gemiddelde suikerprijs die de verwerkers realiseren begin dit jaar onder de 400 euro per ton gedaald, wat ongezien is sinds de Europese Commissie in 2006 startte met het maandelijks noteren van de marktprijs. De Südzucker-groep ontsnapt niet aan de laagconjunctuur op de suikermarkt en is daarom niet gul bij het vergoeden van de bieten. Eind deze maand zullen akkerbouwers 85 procent op hun rekening hebben staan van de (voorlopige) suikerbietprijs van 22,25 euro per ton geleverde bieten met een suikergehalte van 17 procent. Dat is de prijs inclusief vergoeding voor bietenpulp, en exclusief premies voor vroege en late leveringen en voor het afdekken van de bieten. De transportbijdrage en de boete voor aanklevende aarde gaan er nog van af.

Een lage suikerbietprijs was gezien de verontrustende evoluties op de Europese en wereldmarkt voor suiker ingecalculeerd, maar zo’n lage prijs had de telersvereniging niet voor mogelijk gehouden. De voorlopige bietenprijs van de Tiense is gebaseerd op de gemiddelde suikerverkoopprijs van de Südzucker-fabrieken in België, Frankrijk, Duitsland en Polen voor de periode van 1 oktober 2017 tot eind februari 2018. Pas in het najaar kan de definitieve suikerverkoopprijs berekend worden en gaat de suikerfabriek al dan niet over tot de betaling van een prijssupplement aan zijn leveranciers.

“De rekening is snel gemaakt”, klinkt het bij het Verbond Vlaamse Suikerbietplanters Tiense. “Met een gemiddelde opbrengst van 98,3 ton bieten per hectare à 17,9 procent suiker bedraagt de bruto opbrengst 2.370 euro per hectare. Dankzij de uitzonderlijke hoge bietenopbrengst per hectare geraakt de gemiddelde bietenteler net uit de kosten, zonder een vergoeding voor zijn arbeidsinkomen. De logica stelt dus dat ruim de helft van de biettelers, met minder hoge rendementen en lagere suikergehaltes, de bietenteelt in dit eerste postquotumjaar met verlies zal afsluiten!”

Aan leverancierszijde voelt men zich het slachtoffer van de groeistrategie van de Europese suikerindustrie in het postquotumtijdperk. “Of het teeltjaar 2017 een rampzalig jaar blijft of niet zal nu volledig afhangen van de toekenning van een prijssupplement waarover zal beslist worden vóór 21 juni.” Naar verluidt is minstens een supplement van 5 à 6 euro per ton nodig om akkerbouwers nog tot bietenteelt te motiveren. Het contract van 2018 is identiek aan dat van 2017 “zodat de ellende zich dreigt te herhalen”.

De communicatie door de Tiense Suikerraffinaderij staat daar haaks op want daar spreekt men over de voorbije campagne in termen van een succes. “We hebben uitstekende resultaten geboekt. De duur van de campagne (137 dagen, van 12 september tot 26 januari) en de geproduceerde hoeveelheid suiker zijn een ongezien record. Het gemiddelde rendement van 96 ton bieten met een suikerrijkheid van 18 procent is ongezien. De ontvangst van ‘hele’ in plaats van ontkopte bieten is verantwoordelijk voor meer dan de helft van de rendementsstijging. Ook verbetert het rendement van de teelt voortdurend door veredeling van het bietenzaad en de kennis van landbouwers die de nieuwste technologieën gebruiken.”

Over de bietenprijs rept het perscommuniqué met geen woord, maar directeur landbouwgrondstoffen Erwin Boonen zegt dat de cijfers volgende week voorgesteld worden op de telersvergaderingen. Over de rendabiliteit van de teelt in 2017 laat hij zich niet uit “want die hangt niet alleen af van de omzet per hectare maar ook van de kostenstructuur van het landbouwbedrijf”. Allicht zullen suikerbieten financieel niet de beste teelt van 2017 zijn, maar volgens Boonen kan dat in de toekomst wel weer het geval worden. “Nu is de situatie moeilijk. We zitten in de overgangsfase na het verdwijnen van een goed geregeld quotumsysteem. De marktschok wordt versterkt doordat de suikerindustrie anticipeerde op de vrije markt, en de opbrengsten hoog zijn. Ook de cichoreisector is door zo’n moeilijke periode gegaan, maar dit jaar zijn de contractvoorwaarden voor die teelt verbeterd en kan het areaal uitgebreid worden omdat de markt weer aantrok.”

De directeur landbouwgrondstoffen bevestigt dat er in mei of juni over het prijssupplement beslist wordt. “De voorlopige bietenprijs is gebaseerd op een moeilijke marktsituatie, waar we samen met onze bietentelers doorheen moeten. Het prijssupplement is een uniek systeem waarmee we onze leveranciers kunnen ondersteunen. De prijs per ton is één zaak, maar laat ons ook niet vergeten dat de opbrengst zeer goed was. Die is zelfs meer gestegen dan we voorzien hadden.”
 
Of die opbrengststijging in de toekomst aangehouden kan worden, is nog maar de vraag. Op Europees niveau gaat er, na nieuw studiewerk van EFSA, een beslissing vallen omtrent de neonicotinoïden. Het gebruik van deze insecticiden werd in 2013 sterk ingeperkt, maar bleef als zaadcoating toegelaten in suikerbieten. “De impact van een verbod zou ernstig zijn in een gematigd klimaat als het onze waar de bladluizen drager zijn van het zeer schadelijke bladvergelingsvirus.” De suikerfabriek hoopt dat de beleidsmakers inzien dat het risico voor bijen zeer beperkt is omdat suikerbieten niet in bloei komen.

Bron: eigen verslaggeving

Volg VILT ook via