nieuwsbrief

Inschrijven op de gratis nieuwsbrief

 

10.10.2017 Sporen van glyfosaat in potjes ijs van Ben & Jerry's

In potjes van het Amerikaanse ijsmerk Ben&Jerry's op de Europese markt zijn sporen van glyfosaat gevonden. Dat verklaarde Groen-Europarlementslid Bart Staes op een inderhaast bijeengeroepen persconferentie. Glyfosaat wordt ervan verdacht kankerverwekkend te zijn en is het actieve bestanddeel van de controversiële onkruidverdelger Roundup van Monsanto. Voor Staes vormt de ontdekking van glyfosaatsporen in ijs "een nieuw bewijs van het disfunctioneren" van de voedselketen. Het gaat voor alle duidelijkheid om minuscule hoeveelheden, ver beneden de Europese veiligheidsnorm, maar het gevoel van onbehagen rond glyfosaat neemt op deze manier wel toe.

De zoektocht naar glyfosaat in potjes ijs van Ben & Jerry's die aangeschaft werden in Frankrijk, Nederland, Duitsland en Groot-Brittannië resulteerde in 13 positieve stalen op eeen totaal van 14. "De ontdekte hoeveelheden, tot 1,228 nanogram per milliliter, zorgen voor ongerustheid inzake de gezondheid", stelde dokter John Fagan, die de tests voor het Health Research Institute (HRI) leidde. Aan de tests is meegewerkt door een handvol ngo's die bijzonder kritisch staan tegenover glyfosaat: Friends of the Earth, Beyond GM, Corporate Europe Observatory en het Monsanto Tribunaal.

Dokter Fagan wordt gevolgd door professor Gilles-Eric Séralini van de universiteit van Caen, auteur van verschillende wetenschappelijke studies over de gevaren van glyfosaat. Volgens hem zijn de toegelaten hoeveelheden door de Amerikaanse en Europese autoriteiten op achterhaalde toxicologische modellen gebaseerd. "Ze houden geen rekening met de hormoonverstorende eigenschappen van onkruidverdelgers op basis van glyfosaat, waarvan zelfs kleine dosissen gezondheidsproblemen kunnen veroorzaken", verklaarde Séralini.

Voor Europees parlementslid Bart Staes (Groen) vormt de ontdekking van sporen in ijsjes van Ben&Jerry's "een nieuw bewijs van het disfunctioneren" van de voedselketen. Hij herinnerde eraan dat vorig jaar ook sporen van glyfosaat in verschillende bieren werden aangetroffen. Hij verklaarde ook dat hij kort voor de persconferentie een mail ontving van de Unilever-groep, waarvan Ben & Jerry's deel uitmaakt. Daarin stelt de groep dat er vanaf 2020 geen ingrediënten meer gebruikt zullen worden die met behulp van glyfosaat geteeld werden. Wat met de woorden 'met behulp van glyfosaat' precies bedoeld wordt, verduidelijken we onderaan dit artikel.

In een mededeling bevestigt Unilever zijn "voortdurende belofte om chemicaliëngebruik in onze landbouw te verminderen". Het concern beklemtoont voorts dat Ben & Jerry's "absoluut veilig is om te eten". Zo verwijst Unilever naar een studie van het Health Research Institute Laboratories in opdracht van een Amerikaanse consumentenvereniging. Die vorsers berekenden dat een kind van 35 kilo tot 145.000 porties per dag zou moeten eten om de Amerikaanse limiet te bereiken en 25.000 ijsjes per dag om de Europese limiet te bereiken. De gemeten hoeveelheden zouden compleet irrelevant zijn voor de volksgezondheid. Naar verluidt is er al 646 keer meer glyfosaat teruggevonden in een populair ontbijtgraan.

Een woordvoerster van Ben & Jerry's verklaart aan The Guardian dat ze "ontgoocheld, maar niet compleet verrast is" door de resultaten. "Glyfosaat is één van de meest gebruikte onkruidbestrijders in de landbouw en is daardoor overal terug te vinden: in voeding en ook in het oppervlaktewater", zegt ze. Boeren passen het toe op graanpercelen en in pindaplantages zodat de ijsfabrikant vermoed dat ingrediënten zoals het koekjesdeeg of de pindakaas er mee verontreinigd zijn. Het bedrijf wil zich niet verschuilen achter de veiligheidsnorm, maar belooft tegen 2020 geen ingrediënten meer aan te kopen die afkomstig zijn van gewassen die bij het afrijpen een handje geholpen zijn door glyfosaat.

In Europa is er sprake van om een voor-oogstbehandeling met glyfosaat in deegrijpe granen niet meer toe te staan. Hardnekkige wortelonkruiden kunnen ook na de oogst, in de graanstoppel, nog perfect bestreden worden. En granen rijpen van nature tot ze droog genoeg zijn om te stockeren, alleen wat minder snel en minder gelijkmatig zonder toepassing van glyfosaat. Het Belgisch Erkenningscomité voor Bestrijdingsmiddelen heeft de toelating voor deze ongewone toepassing alvast ingetrokken. In landen waar er brouwgerst geteeld wordt, is het wel een gangbare landbouwpraktijk. Momenteel geniet glyfosaat een markttoelating die tijdelijk verlengd is tot eind dit jaar. De Europese Commissie koppelde daar een aantal voorwaarden aan vast, onder andere extra waakzaamheid ten aanzien van voor-oogsttoepassingen.

Meer weten over glyfosaatgebruik in de landbouw? Herlees de VILT-duiding.

Bron: Belga / The Guardian / eigen verslaggeving

Beeld: Ben & Jerry's

Volg VILT ook via