nieuwsbrief

Inschrijven op de gratis nieuwsbrief

 

26.07.2016 Steun voor diversificatie van landbouw pakt beste uit

Een grondige doorlichting van het Vlaamse plattelandsbeleid, door studiebureau IDEA Consult neergepend in een rapport van 224 bladzijden, biedt stof voor meerdere artikels. Behalve naar de milieu-impact en de innovatiekracht die uitgaat van het beleid werd er ook gekeken naar het economisch plaatje. Vooral de steun voor investeringen in diversificatie bleek een positieve impact te hebben op de bedrijfsresultaten. Positief pakt ook de steun voor investeringen in machines en installaties uit. Indirect zorgde de investeringssteun onder PDPO II  tot behoud van tewerkstelling en toegevoegde waarde in aanverwante sectoren zoals de bouw en de machineconstructie.

Het Departement Landbouw en Visserij plaatst het evaluatierapport van het plattelandsbeleid in de kijker met de woorden: “PDPO II: goed voor boer, milieu en platteland”. Vijf impactgebieden van het Vlaams programma voor plattelandsontwikkeling werden door een extern studiebureau onder de loep genomen. Op de milieu-impact zoomden we reeds in zodat we in dit artikel nagaan of de landbouwer er als voornaamste begunstigde effectief beter van wordt.

Het grootste effect heeft de steun voor investeringen in diversificatie van de activiteiten op het landbouwbedrijf, bijvoorbeeld een hoevewinkel of educatieve ruimte. Verrassend genoeg leverde steun voor investeringen in energieproductie minder op dan de andere opties om te diversifiëren. IDEA Consult zocht en vond een verklaring: “Dit komt doordat de variabele kosten van bijvoorbeeld de bouw van een WKK veel hoger liggen. Tegelijkertijd stijgt de omzet minder bij energie-investeringen dan bij hoeveverkoop bijvoorbeeld.”

Voor steun aan structurele investeringen werd ook een positief effect gevonden. De analyse toonde aan dat vooral de structurele steun voor machines en installaties omzet en inkomen positief beïnvloedt. Wanneer het Vlaams Landbouwinvesteringsfonds tussenkomt in de kostprijs van een nieuw gebouw is dat effect er niet.

Hoewel milieu-investeringen vaak het hoogste steunpercentage genieten, is de impact op de bedrijfsresultaten vaker negatief. Ze wegen op de toegevoegde waarde, de arbeidsproductiviteit en het inkomen. Het valt op dat investeringen om zuiniger met grondstoffen om te gaan de omzet meer doen dalen dan dat de kosten dalen, energiebesparing uitgezonderd waar wel een omzetstijging zichtbaar is.

De impact van vestigingssteun voor de overname van bedrijven kon niet significant vastgesteld worden. Het studiebureau nuanceert deze vaststelling gelet op het beperkt aantal observaties: “Een duw in de rug van overnemers is het zeker.” De investeringen die gebeuren in het kader van PDPO II hebben ook een belangrijk indirect effect op (het behoud van) de tewerkstelling en toegevoegde waarde in aanverwante sectoren als de bouw en de machineconstructie. Tel je het indirecte effect bij het directe effect van de investeringssteun voor landbouw, dan bekom je een waardecreatie van 1 miljard euro voor de Vlaamse economie en 7.200 jobs.

Het rapport bevat enkele aanbevelingen voor de beleidsmakers. Aangezien in Vlaanderen de open ruimte en milieukwaliteit onder druk staan, luidt het advies om nog meer in te zetten op duurzame en milieuvriendelijke investeringen in de landbouw. In PDPO II ging 43 procent van het budget naar structurele investeringen op landbouwbedrijven en 29 procent naar milieu-investeringen. De aanpak van PDPO III – investeringsdossiers scoren op duurzaamheid – wordt verwelkomd als “een stap in de goede richting”. Ook de nieuwe maatregel om kleine bestaande bedrijven extra te ondersteunen, wordt toegejuicht.

Tot slot maakt het rapport volgende niet onbelangrijke bedenking: “Vlaanderen zit met een hoog technologische landbouw die veel investeringen vraagt. Het blijkt uit de analyse dat het niet altijd evident is om deze investeringen te vertalen in een positief economisch resultaat. Er moet over gewaakt worden dat bedrijven doordachte en realistische investeringskeuzes maken. In dit kader zou de nood onder landbouwers aan meer objectieve advisering bij het overwegen van investeringen onderzocht kunnen worden.”

Meer info: Departement Landbouw en Visserij

Bron: eigen verslaggeving

Beeld: Loonwerk Defour

Volg VILT ook via