nieuwsbrief

Inschrijven op de gratis nieuwsbrief

 

08.08.2017 Toch overschrijding norm fipronil in Belgische eieren

Uit tegenanalyse van een staal genomen op een van de 86 aanvankelijk geblokkeerde bedrijven blijkt toch een overschrijding van de Europese grenswaarde voor fipronil. Het oorspronkelijke staal resulteerde in een waarde van 0,076 mg/kg fipronil, ruim onder de Europese veiligheidsdrempel. Maar uit de analyse van een tweede staal van dezelfde eieren blijkt een aanwezigheid van 0,92 mg/kg fipronil. En dat is wél boven de norm van wat Europa veilig acht. Ministers Ducarme en De Block vragen meteen extra maatregelen, waaronder een terugroeping van eieren van bedrijven die getest werden door het lab waarvan de resultaten nu betwist worden.

Het FAVV en de betrokken laboratoria onderzoeken momenteel het verschil tussen de analyseresultaten. “Maar met het oog op transparantie wenst het FAVV de bevolking hierover nu reeds in te lichten. Deze eieren waren op 18 juli geblokkeerd en hebben dus in principe de consument niet bereikt”, klinkt het. Ministers van Landbouw Denis Ducarme en van Volksgezondheid Maggie De Block vragen desondanks extra maatregelen. Dat beslisten ze na overleg met premier Charles Michel en minister van Consumentenzaken Kris Peeters. De maatregelen worden genomen "uit voorzorg".

Het gaat om de opening van een groen nummer of call center waar mensen vanaf woensdagochtend 9 uur terechtkunnen met vragen. Het nummer is 0800/13.550. Ook worden alle zes de leghenbedrijven waarvan de ei-analyses zijn uitgevoerd door het laboratorium waarvan de resultaten nu betwist worden, geblokkeerd. Drie daarvan waren in eerste instantie op basis van de analyseresultaten vrijgegeven, maar zijn nu dus opnieuw geblokkeerd.

Tot slot worden alle eieren van die zes bedrijven onmiddellijk bij de consument terugroepen, terwijl de resultaten van de tegenexpertise worden geverifieerd. Het Voedselagentschap heeft de lotnummers dinsdagavond bekendgemaakt: het gaat om 2BE3084-2, 2BE3084-3, 2BE3084-6, 2BE3123-A, 2BE3123-B, 2BE3123-C, 3BE4004, 3BE4005, 1BE8016, BE3114. Er wordt gevraagd de eieren niet op te eten, maar terug te brengen naar de winkel. Het FAVV zal de eieren van de betrokken bedrijven ook zelf opsporen en traceren.

De Europese grenswaarde voor fipronil ligt volgens het Voedselagentschap op 0,72 mg per kilo. Maandag ontstond nog commotie omdat toxicoloog Jan Tytgat (KULeuven) beweert dat de veiligheidsdrempel veel lager ligt, met name op 0,005 mg/kg. Het FAVV stelt zelf dat de drempelwaarde die het hanteert uitgaat van een 'worst case scenario', namelijk het hoogste consumptiepatroon van eieren in de Europese Unie. "Het gaat dan om twee eieren per dag. In België eten we er niet zoveel, dus dat is strenger dan strikt nodig", klinkt het. 

Op de website van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA), de Nederlandse tegenhanger van het FAVV, staat informatie over drie normen voor fipronil. De Europese pesticiderichtlijn legt de maximale residulimiet (MRL) voor fipronil in eieren op 0,005 mg/kg. "Dat is de productnorm. Eieren met een hoger gehalte mogen niet in het handelskanaal komen en worden dan ook terugbetaald", luidt het.

Het FAVV stelt inderdaad dat van zodra er meer dan 0,005 mg/kg gedetecteerd wordt, de wet zegt dat het om een niet-conform product gaat en het uit de handel moet genomen worden. "Dat is bij ons al meteen bij vermoeden van aanwezigheid van fipronil gebeurd", aldus het voedselagentschap. "Alle eieren waar fipronil in wordt aangetroffen, zelfs in die ongevaarlijke concentraties, worden vernietigd, al vormen ze geen gevaar voor de gezondheid."

De NVWA spreekt voorts over de toxicologische grenswaardes Acute Referentie Dosis (ARfD) en Acceptabele Dagelijkse Inname (ADI). De eerste geeft aan hoeveel een persoon in een korte periode in mag nemen zonder dat er gezondheidsrisico's optreden, de tweede geeft de maximale hoeveelheid van een stof weer die levenslang, iedere dag geconsumeerd kan worden zonder dat er effecten op de gezondheid optreden.

De grenswaarde voor acute toxiciteit (ARfD) is 0,009 mg fipronil per kg lichaamsgewicht. Dat komt overeen met 0,54 mg fipronil voor een volwassene van 60 kg, en 0,14 mg fipronil voor een kind van 15 kg. Voor een volwassene van 80 kg gaat het dus om 0,72 mg fipronil, precies de waarde waar het FAVV naar verwijst.

De Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) legde in 2006 voor fipronil een ADI vast van 0,0002 mg per kg lichaamsgewicht. Dat komt overeen met 0,012 mg fipronil per dag voor een volwassene van 60 kg, en 0,003 mg fipronil per dag voor een kind van 15 kg. Op de website van de NVWA luidt het nog dat "een overschrijding van een grenswaarde betekent dat op basis van de huidige wetenschappelijke kennis een risico voor de consument niet uit te sluiten is. Dat hoeft niet automatisch te betekenen dat er ook daadwerkelijk gezondheidseffecten optreden."

Bron: eigen verslaggeving

Volg VILT ook via