nieuwsbrief

Inschrijven op de gratis nieuwsbrief

  
  

15.06.2020 Belgische melkaanvoer voor eerst boven 4 miljard liter

Hoewel de verwerkte hoeveelheid melk met 6 procent terugliep, kan de Belgische zuivelindustrie toch mooie resultaten voorleggen voor 2019. Voor het eerst werd in 2019 meer dan vier miljard liter melk aangevoerd bij de Belgische zuivelverwerkers. Op ruim tien jaar tijd gaat het om een stijging van 35 procent. Daarmee staat België op de vierde plaats van sterkste groeiers in Europa. “Bovendien biedt de groei in investeringen met 50 procent perspectief voor verdere groei in de toekomst”, zegt Renaat Debergh, afgevaardigd bestuurder van de Belgische Confederatie van de Zuivelindustrie (BCZ).

Wereldwijde zuivelmarkt

De Belgische zuivelmarkt zit ingebed in de evoluties op wereldvlak. “Globaal genomen werd in de eerste helft van 2019 wereldwijd minder melk geproduceerd in vergelijking met het jaar voordien. In de tweede jaarhelft verandert dit beeld evenwel en zien we, vooral in Europa en de Verenigde Staten, een productiestijging”, legt Debergh uit. De wereldhandel in zuivel floreerde afgelopen jaar en kende een stijging van drie procent tot 80 miljard kilo in melkequivalenten. De afgelopen tien jaar kende de zuivelhandel een constante stijging. “Door de coronacrisis verwachten we dat we in 2020 voor het eerst sinds lang een daling zullen zien”, klinkt het.

Van de globale stijging van de handel in zuivel, heeft ook de Europese Unie kunnen profiteren. In 2019 steeg de hoeveelheid geëxporteerde melk met 1,7 miljard tot bijna 22 miljard liter. Daarmee gaat de zelfvoorzieningsgraad van de EU van 113 naar 114 procent. “De stijging is het meest spectaculair voor magere melkpoeder. Voor het derde jaar op rij steeg de uitvoer van magere melkpoeder tot in totaal 67 procent of 400.000 ton”, aldus Renaat Debergh. Een daling in de uitvoer was er voor volle melkpoeder.

China blijft de grootste importeur van zuivel op de wereldmarkt. Dit land is goed voor ongeveer één vijfde van de wereldhandel in zuivel. Bovendien blijft de Chinese vraag groeien. “In 2019 gaat het om vijf procent en die kan nog steeds onvoldoende ingevuld worden door China met de uitbreiding van de eigen productie. We zien ook dat de Chinese invoer, niet tegenstaande de uitbraak van het coronavirus, in het eerste kwartaal van 2010 nog verder is toegenomen”, benadrukt BCZ.

Belgische melkaanvoer

Voor het eerst heeft de zuivelindustrie in 2019 meer dan vier miljard liter melk opgehaald bij de Belgische melkveehouders. In vergelijking met 2018 gaat het om een groei van 2,4 procent of van 100 miljoen liter melk. “Dat is een iets gematigdere stijging in vergelijking met de voorgaande jaren toen die telkens tussen 3 en 5 procent lag”, vertelt Debergh. Sinds de uitfasering van de melkquota, op 14 jaar tijd dus, gaat het om een toename van de Belgische melkaanvoer van 42%. In de EU is dat de sterkste stijging na Ierland, Luxemburg en Letland. Volgens BCZ is die koppositie te danken aan het gematigd klimaat in ons land en de grote beschikbaarheid aan permanent grasland. Dat maakt van België een zeer geschikte regio voor de melkproductie.

De eerste keer dat de Belgische melkaanvoer boven de drie miljard liter uitkwam, was in 1982. Nadien viel de productie wel nog terug door een aanscherping van de melkquota om dan pas in 2009 terug boven de drie miljard liter uit te komen. “Opvallend is dat er in 1982 968.000 melkkoeien nodig waren voor de productie van drie miljard liter. Vandaag produceren we vier miljard liter met 538.000 koeien. De melkaanvoer is dus 35 procent gestegen met 44 procent minder koeien. Het is duidelijk dat de productiviteit enorm is toegenomen”, aldus de afgevaardigd bestuurder van BCZ.

Het verschil in de ontwikkeling van Vlaamse en de Waalse melkveehouderij zet zich door. In Vlaanderen produceerde een gemiddeld melkveebedrijf 691.000 liter melk in 2019 (+5,9% t.o.v. 2018) tegenover 462.000 liter in Wallonië (+4,7% t.o.v. 2018). Voor België geeft dat een gemiddelde van 597.000 liter melk per bedrijf (+5,4% t.o.v. 2018). Bovendien is het zo 14 procent van alle melkveehouders meer dan 1 miljoen liter melk produceert. Samen produceren zij 40 procent van de totale Belgische melkaanvoer.

Melkverwerking in België

In tegenstelling tot de toegenomen melkaanvoer in ons land heeft de Belgische zuivelindustrie minder melk verwerkt in 2019. Dat heeft volgens BCZ alles te maken met de invoer van de melk in bulk. Die bedroeg in 2018 1,1 miljard liter en die is afgelopen jaar terugvallen naar 690.000 liter. Er is beduidend minder melk uit Nederland ingevoerd voor verwerking in België. Gecombineerd met de melkaanvoer van de Belgische melkveebedrijven, werd in totaal 4,6 miljard liter verwerkt, een daling van 6 procent in vergelijking met 2018. “Toch heeft onze zuivelindustrie een mooi parcours afgelegd: een stijging van de verwerkte liters melk met maar liefst 50 procent tussen 2008 en 2019”, blikt Debergh tevreden terug.

De daling van de verwerkte hoeveelheid melk laat zich ook voelen in de omzet van de Belgische zuivelfabrieken. Die daalde met 8 procent tot 4,9 miljard euro. Die daling is forser dan de verwerkte liters omdat ook de prijs van melkvet op een jaar tijd is teruggelopen.

Voor andere belangrijke economische parameters konden wel positieve cijfers opgetekend worden. Zo stegen de investeringen van de Belgische zuivelverwerkers van 88 miljoen euro in 2018 naar 133 miljoen euro een jaar later. Dat is een stijging van maar liefst 51 procent. “Het gaat zowel om uitbreidingen als vernieuwingen van de bestaande infrastructuur”, klinkt het. Samen met de groei van het apparaat neemt ook de tewerkstelling toe. Dat gebeurt voor het vierde opeenvolgende jaar. De tewerkstelling is in 2019 gestegen met 2 procent tot in totaal 6.020 personen die werkzaam in de zuivelindustrie in ons land.

Mooi is ook dat de Belgische zuivelverwerkers een overschot op de handelsbalans wisten te realiseren. “Dat heeft te maken met de gedaalde invoer van zes procent en een invoer die gelijk is gebleven in vergelijking met voorgaande jaren”, verklaart Renaat Debergh. Hij wijst erop dat het in de afgelopen 20 jaar nog maar drie keer is gebeurd dat de handelsbalans voor zuivel positief was.

Melkprijsontwikkeling

De reële melkprijs is in 2019 gestegen met drie procent tot 34 euro per 100 liter melk. Daarmee ligt hij net boven het niveau van 2018, maar onder het niveau van die van 2017. “Als we naar de melkprijsvorming van de afgelopen maanden kijken, dan zien we dat het jaar goed werd ingezet met prijzen die hoger lagen dan die van de afgelopen jaren”, luidt het. Maar toen kwam de coronacrisis en die deed de prijzen kelderen. “We leken af te stevenen op de interventieprijs, maar gelukkig is het zover niet gekomen.”

De daling van de melkprijs in maart en april ging gepaard met een stijging van de melkaanvoer sinds begin 2020 met gemiddeld 4,1 procent. Die combinatie maakt dat de omzet van het melkgeld op melkveebedrijven in april met niet meer dan vijf procent is gedaald.

Lees ook: 15 procent meer zuivelconsumptie in coronatijden 

Bron: eigen verslaggeving

Volg VILT ook via