nieuwsbrief

Inschrijven op de gratis nieuwsbrief

  
  

29.04.2020 Corona brengt ook aardappelverwerkers in problemen

De coronacrisis is een zware dobber voor de Belgische aardappeltelers en -verwerkers. Op één week tijd stortte de vrije aardappelmarkt in waardoor telers die nog vrije aardappelen hebben, plots blijven zitten met tonnen onverkoopbare aardappelen. ABS roept op om aardappelen rechtstreeks bij de boer te kopen. Maar ook bij de verwerkers vallen forse klappen. Mydibel uit Moeskroen zag zijn verkoop fors teruglopen en gaat nu 20 werknemers ontslaan die al tijdelijk werkloos waren.

Het sluiten van de horeca en het wegvallen van de grote muziekfestivals en evenementen is een harde klap voor de Belgische aardappelsector. Zowel op restaurant als op festivals staan vaak frieten op het menu. Ook de sputterende export heeft zijn impact, want België is wereldwijd de grootste exporteur van verwerkte aardappelproducten. Al snel na de eerste maatregelen tegen het coronavirus bleek dat de Belgische aardappelketen moeilijke tijden tegemoet ging.

Nu april bijna afgelopen is, met nog steeds geen zicht op het heropenen van de horeca en het afgelasten van grote evenementen tot na de zomer, wordt duidelijk dat de impact enorm wordt. “De maand april was catastrofaal slecht. Als mei even slecht wordt, zullen er bedrijven in geldnood komen”, zegt Romain Cools van sectorfederatie Belgapom in De Standaard.

Volgens Cools heeft de Belgische aardappelsector de laatste jaren een enorme groei doorgemaakt. Naast de telers die geïnvesteerd hebben in plant- en oogstmateriaal en bewaarloodsen, heeft ook de verwerkende industrie er recordinvesteringen gedaan. “De afgelopen vier jaar is er voor 1,6 miljard geïnvesteerd. Er is enorm ingezet op volume, maar de marges zijn laag. Als ook mei slecht wordt, zullen verschillende verwerkende bedrijven een overbruggingskrediet moeten vragen”, weet de secretaris van Belgapom.

Mydibel uit Moeskroen is één van de getroffen bedrijven. “Onze activiteit is met de helft gezakt. Wij voelen de crisis nog harder dan sommige van onze collega’s omdat we voor 70 procent aan de foodservice leveren. Slechts drie procent van onze omzet komt van de Belgische markt”, zegt CEO Marc Van Herreweghe. Mydibel bouwt momenteel ook een nieuwe fabriek die in september operationeel moet zijn. Er wordt ook sterk ingezet op digitalisering. Het gaat om een investering van 90 miljoen euro.

Dit alles maakt dat het bedrijf het financieel moeilijk heeft. Zo heeft het een gewaarborgde banklening gevraagd aan zijn bankiers. Daarnaast werd beslist om 20 werknemers die al tijdelijk werkloos waren, te ontslaan. “Als je weet dat we meer dan 700 mensen tewerkstellen, dan gaat het maar om enkele ontslagen”, aldus Van Herreweghe. “Maar als je de helft van je omzet ziet wegvallen, moet je snel schakelen.”

Ook de aardappeltelers zouden door de coronacrisis zo’n 125 miljoen euro verliezen. Die verliezen stapelen zich vooral op bij telers die nog veel vrije aardappelen hebben, want Belgapom heeft gegarandeerd dat de contracten tussen telers en handel of verwerking zullen gerespecteerd worden. Er liggen momenteel nog meer dan één miljoen ton gecontracteerde aardappelen in de bewaarloodsen van de Belgische telers.

Op vlak van vrije aardappelen zou het gaan om ruim 500.000 ton. Waar die voor het uitbreken van de coronacrisis nog 12 tot 14 euro per 100 kilo waard waren, is die waarde nu gezakt naar één euro per 100 kilo. De verwerkende industrie neemt deze aardappelen niet meer af waardoor ze enkel nog gebruikt kunnen worden als veevoeder of verwerkt kunnen worden tot groene stroom.

Deze situatie heeft ervoor gezorgd dat de Belgische aardappelketen voor het eerst bij Europa is gaan aankloppen voor steunmaatregelen. “Het is geen structureel probleem dat ons in deze situatie heeft gebracht. Als een vlaggenschip – wat onze Belgische aardappelketen is – dreigt te zinken, dan kan je niet lijdzaam toekijken”, zei Romain Cools een paar weken geleden. Tot nu toe is Europa nog niet ingegaan op de vraag van de aardappelsector.

Landbouworganisatie ABS lanceert daarom een nieuwe oproep naar de Belgische consumenten. “Wie graag de eigen boeren wil steunen, kan beter de boer op gaan en aardappelen rechtstreeks op de hoeve kopen. We merken immers dat de grootwarenhuisketens al overgeschakeld zijn naar buitenlandse vroege aardappelen. Hiermee zijn onze landbouwers echt niet geholpen, want onze aardappelen zitten nog maar net in de grond. Wij gaan mee met de seizoenen en rekenen erop dat de consument beseft dat er nu geen vroege aardappelen van bij ons beschikbaar zijn”, klinkt het.

Los van de steun aan de eigen boeren, is het volgens ABS ook goed voor de portemonnee. In de winkel betaal je nu gemakkelijk één tot anderhalve euro voor aardappelen. “Wie rechtstreeks bij de boer koopt, krijgt dus een lekker product aan een interessante prijs”, argumenteert de landbouworganisatie.

Bron: Eigen verslaggeving/De Standaard

Beeld: Agristo

Volg VILT ook via