nieuwsbrief

Inschrijven op de gratis nieuwsbrief

  
  

11.10.2019 Fruitsector zit op zwart zaad

Er komt nog geen einde aan de magere jaren voor de fruitsector. Onder meer de hitte van deze zomer, de recordoogst van 2018 in Europa, de toenemende concurrentie uit Oost-Europa en de aanhoudende Russische boycot hebben de prijzen voor appelen en peren doen kelderen. Dat staat in de jaarlijkse raming van Boerenbond. Ook de aardbeienprijzen namen een kleine duik waardoor de globale omzet voor fruit met 11,7 procent gedaald is. De rentabiliteitsbarometer voor appelen en peren duikt in het rood.
De omzet in de fruitsector blijft verder onder druk staan. In de eerste 7 maanden van 2019 waarin de oogst van 2018 verkocht werd, kelderden de prijzen van de appelen met maar liefst 51 procent, gedreven door een Europese recordoogst, en de prijzen van de peren met maar liefst 43 procent ten opzichte van dezelfde periode van 2018, gelinkt aan kwaliteitsproblemen door de hitte. In dezelfde periode verdubbelde de via de veiling gecommercialiseerde hoeveelheden appelen tegenover 2018 (effect van late voorjaarsvorst die de oogst 2017 deed kelderen). Voor peren lag de gecommercialiseerde hoeveelheid 21 procent hoger tegenover 2018. De productie van aardbeien lag in 2019 op hetzelfde niveau als in 2018. Globaal daalden de aardbeienprijzen in de eerste 7 maanden van 2019 met 5 procent ten opzichte van dezelfde periode van 2018. De globale omzet voor fruit daalde met 11,7 procent tegenover 2018 en dit ondanks de sterk gestegen volumes.
 
Het is dit jaar exact 5 jaar geleden dat de Russische president Poetin een invoerverbod afkondigde waardoor de Europese fruittelers van het ene op het andere moment één van hun voornaamste afzetmarkten verloren. Dit verlies zal zich nog steeds duidelijk voelen in de prijsvorming. De Belgische perentelers verloren door de Ruslandboycot een afzetmarkt die goed was voor 40 procent van de totale productie. Ondanks een intense zoektocht naar nieuwe markten, blijft het vijf jaar later nog altijd zeer moeilijk in de sector. Ook de Europese ondersteuningsmaatregelen werden afgeschaft, terwijl het moeilijk te aanvaarden is dat de Europese Unie in Oost-Europa substantiële steun blijft verlenen voor de verdere uitbouw van de fruitproductie. Dit werkt een overaanbod verder in de hand met duidelijke negatieve gevolgen voor de prijsvorming.
 
Op basis van verwachtingen van het Verbond van Belgische tuinbouwveilingen (VBT) wordt de perenoogst 2019 geraamd op 330.894 ton. Dit is 10,3 procent minder dan vorig seizoen, maar 6,7 procent meer dan het seizoen daarvoor. De appelproductie wordt geschat op 229.161 ton. Dit is nagenoeg 1 procent lager dan in 2018, maar vergelijkbaar met de gemiddelde opbrengsten van de laatste 3 seizoenen. Deze raming vond plaats in de maand juli en de schade die veroorzaakt werd door zonnebrand zit hier niet in vervat. Voor appelen loopt de schade op tot 40 procent, waardoor dit fruit onverkoopbaar wordt en zelfs voor de industrie problematisch is.
 
Het totale hardfruitareaal in Vlaanderen is min of meer stabiel, maar de verschuiving van appel naar peer zet zich verder door. België heeft een oppervlakte peren van 10.354 hectare en 5.805 hectare appelen.
Op Europees niveau wordt de appelproductie geschat op 10,5 miljard kg, wat maar liefst 20 procent lager is dan de record appeloogst van vorig seizoen. In vergelijking met het gemiddelde van de laatste 3 jaar gaat het om een daling met 8 procent. De sterke daling van de oogstvooruitzichten voor appelen is vooral toe te schrijven aan de tegenvallende appeloogst in een aantal Oost-Europese landen (- 44% in Polen, - 42% in Hongarije, - 35% in Slovenië). Voor peren wordt de Europese oogst op 2 miljard kg geschat, wat neerkomt op een daling met 14 procent tegenover vorig seizoen. De verwachte daling van de perenoogst is vooral een gevolg van de slechte oogstvooruitzichten in Italië.
 
We noteren een groeiend aantal bedrijven met kleinfruit. Er is een toenemende diversificatie in de producties (bijvoorbeeld kersen, diverse soorten bessen zoals blauwe en rode bessen, stekelbessen, braambessen, kiwibessen en frambozen) waarmee ingespeeld wordt op nieuwe consumptietrends. In 2019 herstelden de producties tegenover 2018. Zo bijvoorbeeld was 2019 een zeer goed jaar voor de kersenoogst.
 
Rentabiliteitsbarometer fruitsector: sterk dalend voor appelen en peren door sterke prijsdalingen
 
De voorbije jaren ging de fruitsector door een moeilijke periode. De rentabiliteit van de bedrijven stond zwaar onder druk. Voor peren wordt nog altijd de nasleep van de Ruslandboycot gevoeld, terwijl voor appelen de toegenomen internationale concurrentie steeds scherper wordt.
 
Naast de internationale aspecten, wordt de sector de voorbije jaren geconfronteerd met de gevolgen van uitzonderlijke weersomstandigheden. In het voorjaar van 2016 werden meerdere Limburgse fruitgemeenten getroffen door hevige rukwinden waardoor aanzienlijke schade veroorzaakt werd en de opbrengsten op tal van bedrijven bijzonder slecht uitvielen.
 
Het jaar 2017 werd gekenmerkt door late vorst in het voorjaar, met drastische opbrengstdalingen. Vooral appelen werden zwaar getroffen. De prijsvorming van de oogst van het extreem droge en warme jaar 2018 verliep desastreus, zowel voor appelen als voor peren.
 
In de voorbije jaren heeft zich een verschuiving voorgedaan in het areaal. De oppervlakte appelen daalt verder, terwijl een uitbreiding genoteerd werd voor het areaal peren. De verschuiving van het hardfruitareaal van appel naar peer zet zich verder door.

Bron: Boerenbond

Volg VILT ook via